Çay ekstraktı üretimi, taze veya işlenmiş siyah çay yapraklarında yer alan tat, aroma, renk ve polifenol bileşenlerinin arı su vasıtasıyla çözünerek ayrıştırılması esasına dayanır. Endüstriyel gıda sektöründe hazır soğuk çaylar, gazsız meşrubatlar ve harman poşet çaylar yüksek standarda kavuşmuş homojen girdilere ihtiyaç duyar. Kuru yaprakların geleneksel yöntemlerle demlenmesi yerine standardize edilmiş konsantre çözeltilerin seçilmesi, sanayi ölçeğinde kalite dalgalanmalarını bertaraf eder. Sıvı veya toz formda imal edilen siyah çay ekstraktı, endüstriyel meşrubat hatlarında hızla çözünerek operasyonel hız kazandırır. Titizlikle kurgulanan ekstraksiyon adımları, çayın yapısındaki teaflavinleri, tearubiginleri ve kateşinleri koruyarak arzu edilen duyusal profili doğrudan nihai mamule aktarır.

Endüstriyel Çay Ekstraktı Nedir Ve Hangi Alanlarda Tercih Edilir?

Siyah çay ekstraktı, Camellia sinensis bitkisinin fermente yapraklarından elde edilen, suda çözünebilen kuru madde yoğunlaşmasıdır. Tesislerde yaprağın selüloz lifleri ve suda erimeyen posa kısmı geride bırakılarak yalnızca aromatik ve biyoaktif öz ayrıştırılır. İmal edilen bu konsantre ürün; soğukta çözünebilen çay ekstraktı ve sıcak suda berraklaşan çeşitler biçiminde iki ana gruba ayrılır.

Buzlu çay sektörü, berrak görünüm ve tortusuz yapı aradığı için ekstrakt türevlerini öncelikli hammadde sayar. Ev tipi demleme soğutulduğunda çaydaki kafein ve tanen molekülleri birbirine tutunarak tortulu bir bulanıklık meydana getirir. Endüstriyel ayrıştırma teknolojileri, söz konusu bulanıklığı önceden bertaraf ederek soğuk içeceklerin rafta berrak kalmasını garanti altına alır. Poşet çay imalatında ise harman yapraklarına ilave edilen konsantre öz, fincana sıcak su döküldüğü anda saniyeler içerisinde zengin renk ve koku yayılımı kazandırır. Şekerleme, pastacılık, hazır toz içecek karışımları ve fonksiyonel gıda sektörü de homojen lezzet dengesi kurmak maksadıyla bu sanayi girdisinden istifade eder.

Hammadde Seçimi Ve Çay Yapraklarının Hazırlanması

Yüksek randımanlı bir ekstraksiyonun ilk şartı, tarladan gelen kuru çay yapraklarının titizlikle seçilmesidir. Fabrikaya kabul edilen çay partileri; yaprak iriliği, nem seviyesi ve toz oranı yönünden sıkı kontrollerden geçer. Yabancı maddelerin, sapların, liflerin ve istenmeyen tozların ayıklanması amacıyla Bühler Sortex optik tasnif teknolojisi tercih edilir. Optik ayırıcılar, yüksek çözünürlüklü kameralar vasıtasıyla çay yapraklarının dışındaki yabancı unsurları anında tespit eder ve mikro hava püskürtme nozullarıyla hattan uzaklaştırır.

Tasniften geçen yapraklar, homojen partikül boyutuna eriştirilmek üzere kontrollü kırıcılarda işlenir. Partikül boyutunun dengeli tutulması, suyun yaprak hücrelerine temas yüzeyini artırarak bileşenlerin transferini hızlandırır. Aşırı ince toz haline getirmek ise süzme safhasında filtre gözeneklerini tıkayabileceğinden ötürü arzu edilmez; yaprak kırma operasyonu milimetrik hassasiyetle yönetilir.

Ekstraksiyon Kazanı Ve Demleme Dinamikleri Nasıl İşler?

Hazırlanan çay yaprakları, paslanmaz çelikten imal edilmiş kapalı ekstraksiyon tanklarına sevk edilir. Bu aşamada yapraktaki bileşenleri çözmek adına hiçbir kimyasal katkıya yer verilmez; yalnızca minerallerinden arındırılmış saf arı su tatbik edilir. Suyun sertliği, klor miktarı ve pH derecesi, çayın doğal rengini ve aromasını doğrudan belirler. Tescilli UNIBREW demleme sistemi, çay yaprağını yakmadan, düşük ısı ve hassas basınç dengesi altında demler.

Demleme sıcaklığı çoğunlukla 65 ila 85 santigrat derece bandında sabitlenir. Yüksek ısılar ekstraksiyon miktarını yukarı çekebilse de çaydaki acı bileşenlerin aşırı çözünmesine ve kıymetli koku moleküllerinin buharlaşıp kaybolmasına sebebiyet verir. Tank içerisindeki çözücünün akış hızı, sirkülasyon temposu ve temas süresi otomasyon panelleriyle idare edilir. Müddet tamamlandığında yaprağın rengini, aromasını ve kafeinini bünyesine katmış zengin bir likör elde edilir.

Dekantör Santrifüj İle Sıvı Katı Ayrımı Nasıl Yürütülür?

Demleme tankından tahliye edilen sıvı, bünyesinde yüksek miktarda ıslak yaprak posası taşır. Sıvının berraklaştırılması maksadıyla ilk kademede yatay dekantör santrifüjler çalıştırılır. Dakikada binlerce devirle dönen santrifüj tamburu, yerçekimi ivmesinin çok üzerinde bir merkezkaç kuvveti tatbik ederek katı posa parçacıklarını dış çepere doğru savurur ve merkezde toplanan berraklaşmış sıvıyı ayrıştırır.

Dekantörden çıkan sıvı faz, gözle görülmeyen mikron altı askıda katı maddeleri henüz bünyesinde barındırabilir. Bu sebeple disk tipi dikey separatörler tercih edilir. Separatörler, sıvının berraklık derecesini en üst seviyeye ulaştırır. Ayrıştırılan berrak çay likörü doğrudan konsantrasyon kademesine sevk edilirken, tamburdan atılan organik yaprak posası çevre dostu yaklaşımla kompost tesislerine yönlendirilir.

Düşük Sıcaklıkta Vakumlu Konsantrasyon Metotları

Katı parçacıklarından arındırılmış ham çay likörü, yaklaşık yüzde 3 ila 5 oranında kuru madde barındırır. Taşımayı, depolamayı ve endüstriyel tüketimi kolaylaştırmak maksadıyla bu seyreltik çözeltideki su oranının azaltılması, kuru madde miktarının ise yüzde 40 ila 60 Brix seviyesine çıkarılması icap eder. Açık kazanlarda kaynatma tatbikatı çayın rengini kararttığı ve yanık tat bıraktığı için modern tesislerde vakumlu evaporatörler tercih edilir.

Vakum altındaki ortamlarda suyun kaynama sıcaklığı 45 ila 50 santigrat derece düzeyine iner. İnce tabakalı düşen film evaporatörleri boyunca hızla süzülen çay sıvısı, saniyeler zarfında fazla suyunu buharlaştırarak yoğunlaşır. Düşük ısı sayesinde çayın bünyesindeki antioksidanlar, polifenoller ve kateşinler termal bozulmaya uğramadan korunur. Buharlaşma esnasında açığa çıkan uçucu koku bileşenleri ise kondenser ünitelerinde yakalanıp yoğunlaştırılarak nihai konsantreye tekrar kazandırılır.

Püskürtmeli Kurutma İle Toz Çay Ekstraktı Eldesi

Konsantre hale getirilmiş sıvı çay ekstraktı, müşteri talebine bağlı biçimde doğrudan aseptik bidonlara veya tanklara doldurulabilir. Kuru hammadde arayışındaki üreticiler için ise toz çay ekstraktı imalatı gerçekleştirilir. Sıvının kuru toza dönüştürülmesinde sprey kurutma kuleleri başat görev üstlenir.

Konsantre çay şerbeti, kurutma kulesinin tepe noktasında yer alan yüksek basınçlı atomizörler veya dönen diskler vasıtasıyla mikron ebadında zerrecikler halinde sıcak hava odasına püskürtülür. Sıcak hava ile temas eden zerrecikler, saniyeden kısa bir zaman diliminde nemini kaybeder. Kuruyan saf çay partikülleri kulenin konik tabanına toz halinde çöker. Neme karşı yüksek hassasiyet barındıran toz ekstraktlar, iklimlendirme sistemli steril odalarda hava ve ışık geçirmeyen bariyerli ambalajlara konularak muhafaza edilir.

Çayeks İle Endüstriyel Çay Ekstraksiyonunda Güvenilir Çözüm Ortaklığı

Türkiye'de çay ekstraksiyonu sahasında köklü birikimiyle öncülük eden Çayeks Çay Ekstrakt Sanayii , 1986 senesinde sektöre adım atmış; Oba Çay ve Berk Çay markalarının doğuşuna zemin hazırlamıştır. 2001 senesinden itibaren faaliyet odağını bütünüyle endüstriyel ekstraksiyon teknolojilerine yönelten kurum, Türkiye’nin ilk ve lider siyah çay ekstraktı üreticisi konumuna yerleşmiştir. İstanbul Esenyurt yerleşkesinde kurulu ileri teknolojili tesislerinde hiçbir yabancı katkıya yer verilmeden, arı su yardımıyla ve el değmeden üretim icra edilir.

Firma; poşet çay, buzlu çay ve meşrubat sanayisine hitap eden sıcak ve soğukta çözünebilen çay ekstraktı çeşitlerinin yanında, tescilli Kave markasıyla yerli kahve ekstraktı, Stevix markasıyla da stevia ve zeytin yaprağı ekstraktları üretir. Kurumun tescilli UNIBREW demleme sistemi, poşet çaylara hızlı dem kabiliyeti kazandıran yüksek basınçlı ekstrakt enjeksiyonu, Bühler Sortex optik tasnif altyapısı ve ileri düzey HPLC laboratuvar altyapısı, yerli çay tarımını katma değeri yüksek bir sanayi hammaddesine dönüştürür. ÇAYKUR başta, gıda ve meşrubat sektörünün önde gelen markalarına hizmet veren stratejik ve yenilikçi bir çözüm ortağı hüviyetindedir. Endüstriyel hammadde ihtiyaçlarınıza profesyonel çözümler üretmek ve kurumsal temas kurmak maksadıyla Çayeks internet adresi üzerinden doğrudan irtibat kurabilirsiniz.

Siyah Çay Ekstraktında Kalite Kriterleri Ve Hplc Laboratuvar Denetimleri

Üretilen ekstraktların gıda güvenliğine ve ticari şartnamelere uygunluğu, donanımlı laboratuvar ortamlarında belgelenir. Yüksek Performanslı Sıvı Kromatografisi anlamına gelen HPLC cihazları, çayın kimyasal profilini teşkil eden molekülleri hassas biçimde ayrıştırarak miktar tayini yapar. Çayın lezzet gövdesini ve parlak kırmızı rengini belirleyen teaflavin ve tearubigin oranları kromatografik metotlarla kontrol edilir.

Kafein yüzdesi, toplam polifenol miktarı ve antioksidan kapasitesi partiler arasında standartlaştırılır. Duyusal test uzmanları ise ürünün koku, tat, berraklık ve tortu parametrelerini tadım seanslarıyla tetkik eder. Mikrobiyolojik testler, ağır metal taramaları ve pestisit kalıntı denetimleri de titizlikle tamamlanarak mamullerin uluslararası gıda kodeksine kusursuz uyumu tescillenir.

Soğukta Ve Sıcakta Çözünen Çay Ekstraktları Arasındaki Ayırt Edici Yönler

Hazır içecek imalatında tercih edilecek ekstraktın fiziki karakteri, nihai tüketim biçimine göre şekillenir. Sıcak suda çözünen ekstraktlar, geleneksel çay demleme hissiyatını hedefleyen poşet çay harmanlarında ve sıcak içecek otomatlarında yer bulur. Bu tiplerde çayın doğal tanen dengesi korunur ve sıcak suyla buluştuğunda dolgun, hafif buruk bir damak tadı ortaya çıkar.

Buna karşılık soğukta çözünebilen çay ekstraktı, meşrubat endüstrisinin berraklık beklentisini karşılamak üzere ilave bir arındırma merhalesinden geçer. Sıvı soğutulduğunda çökelme eğilimi sergileyen yüksek moleküler ağırlıklı tanenler, kontrollü soğutma ve membran filtreleme metotlarıyla uzaklaştırılır. Böylelikle sıfır derecedeki soğuk suda dahi saniyeler içinde çözünen, dibe tortu bırakmayan, kristal parlaklığında içecek reçeteleri hazırlanabilir.